Kalkulator Proporcji - w pigułce
a/b = c/x
znajdź niewiadomą x
x = b*c/a
wzór mnożenia krzyżowego
4 tryby
szukaj a, b, c lub x
Wszystko co musisz wiedzieć
Proporcja to równość dwóch ułamków: a/b = c/d. Jeśli znasz trzy wartości, czwarta jest jednoznacznie wyznaczona. Kalkulator rozwiązuje proporcję metodą mnożenia krzyżowego (cross multiplication): a x d = b x c. Wystarczy podać 3 z 4 wartości.
Proporcje pojawiają się wszędzie: skalowanie przepisów kulinarnych (podwojenie porcji), przeliczanie map (1:50 000 = 1 cm na mapie to 500 m w terenie), konwersja walut, obliczanie rabatów, mieszanie farb, rozcieńczanie preparatów chemicznych.
Metoda mnożenia krzyżowego - wzór
| Szukasz |
Wzór |
Przykład (2/5 = 6/x) |
Wynik |
| x (d) |
x = b x c / a |
x = 5 x 6 / 2 |
15 |
| a |
a = b x c / d |
a = 5 x 6 / 15 |
2 |
| b |
b = a x d / c |
b = 2 x 15 / 6 |
5 |
| c |
c = a x d / b |
c = 2 x 15 / 5 |
6 |
Czy wiesz, że...?
Czy wiesz, że... Złoty podział (golden ratio) to proporcja 1 : 1,618... Występuje w naturze (spirala muszli, rozłożenie liści), architekturze (Partenon) i sztuce (Mona Lisa). Kalkulator sprawdzi czy Twoje wymiary spełniają złotą proporcję.
Czy wiesz, że... Ekrany mają proporcje 16:9 (widescreen), 4:3 (stary telewizor), 21:9 (ultrawide). Film kręcony w 16:9 na ekranie 4:3 wyświetla się z czarnymi pasami.
Czy wiesz, że... Skala mapy 1:50 000 to proporcja: 1 cm na mapie = 500 m w terenie. Dystans 5 cm na mapie to 2,5 km. Kalkulator proporcji rozwiąże to w sekundę.
Czy wiesz, że... Format papieru A4 ma proporcje 1 : sqrt(2) (ok. 1 : 1,414)? Dzięki temu po złożeniu na pół zachowuje te same proporcje (A4 -> A5 -> A6). To jedyna proporcja z tą właściwością.
Czy wiesz, że... Proporcje w kuchni to codzienność: przepis na 4 osoby a gotujesz dla 6? Mnożysz każdy składnik przez 6/4 = 1,5. 200 g mąki x 1,5 = 300 g.
Dla kogo jest ten kalkulator?
Uczniowie i studenci - rozwiązywanie zadań z proporcjami na matematyce, chemii (rozcieńczanie) i fizyce (przeliczanie jednostek).
Kucharze - skalowanie przepisów: przepis na 4 porcje, a gotujesz na 7? Kalkulator obliczy każdy składnik.
Graficy i designerzy - zachowanie proporcji przy skalowaniu obrazów: znasz szerokość, oblicz wysokość.
Budowlańcy i architekci - przeliczanie skali rysunków, obliczanie proporcji mieszanek (beton 1:3:5).
FAQ - Najczęściej zadawane pytania
Co to jest proporcja?
Równość dwóch stosunków: a/b = c/d. Czytamy: "a ma się do b jak c do d". Np. 2/5 = 6/15 - stosunek 2 do 5 jest taki sam jak stosunek 6 do 15.
Jak rozwiązać proporcję krok po kroku?
Mnożenie krzyżowe: a/b = c/x => a x x = b x c => x = b x c / a. Np. 3/4 = 9/x => x = 4 x 9 / 3 = 12. Sprawdzenie: 3/4 = 9/12 = 0,75. Zgadza się.
Jak przeskalować przepis na inną liczbę osób?
Przepis na 4 porcje, gotujesz na 6? Mnożnik: 6/4 = 1,5. Każdy składnik x 1,5. 200 g mąki -> 300 g, 3 jajka -> 4,5 (zaokrąglij do 5). Kalkulator obliczy to za Ciebie.
Jak zachować proporcje przy skalowaniu obrazu?
Oryginał: 1920 x 1080 px. Chcesz szerokość 800 px. Proporcja: 1920/1080 = 800/x => x = 1080 x 800 / 1920 = 450 px. Nowy rozmiar: 800 x 450 px z zachowaną proporcją 16:9.
Co to jest złoty podział?
Proporcja 1 : 1,618 (oznaczana phi). Jeśli dzielisz odcinek w złotym podziale, stosunek całości do większej części = stosunek większej do mniejszej. Uważana za najbardziej estetyczną proporcję w przyrodzie i sztuce.
Jak przeliczyć skalę mapy?
Skala 1:25 000 oznacza: 1 cm na mapie = 25 000 cm = 250 m w terenie. Odcinasz 8 cm na mapie? Proporcja: 1/25000 = 8/x => x = 200 000 cm = 2 km.
Powiązane narzędzia
Kalkulator Ułamków
Dodawaj, odejmuj, mnóż i dziel ułamki. - Zobacz kalkulator →
Kalkulator Procentowy
Oblicz procent z liczby, procent wzrostu/spadku, proporcje procentowe. - Zobacz kalkulator →
Kalkulator Skali
Przelicz wymiary w różnych skalach - mapy, modele, rysunki. - Zobacz kalkulator →
Kalkulator Średniej
Oblicz średnią arytmetyczną, ważoną, geometryczną i harmoniczną. - Zobacz kalkulator →
Kalkulator Porcji
Przeskaluj przepis kulinarny na dowolną liczbę porcji. - Zobacz kalkulator →