Generator Akronimów - Skrótowiec z Nazwy Firmy i Instytucji

Generator akronimów: skrótowiec z nazwy firmy, projektu albo instytucji

Z „Fundacja na rzecz Nauki Polskiej” robi FNP, z „Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne” WSiP, a z „Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze” PTTK. Domyślnie stosuje obowiązujące zasady pisowni Rady Języka Polskiego: przyimki pomija, spójniki zostawia małą literą, a z dwuznaków bierze pierwszą literę, poza „ch”. Można wkleić do 30 nazw naraz, po jednej w wierszu, i porównać każdą w trzech zapisach.

Szybki start. Wpisz pełną nazwę i kliknij przycisk, zostawiając opcje puste. Dostaniesz skrótowiec według zasad pisowni, wersję w całości wielkimi literami i wariant z pierwszych sylab. Pod tabelą zobaczysz, które wyrazy wypadły i dlaczego.

Trzy ustawienia, które zmieniają wynik

Nazwa albo lista nazw - pełna nazwa, każda w osobnym wierszu, do 30 wierszy po 200 znaków. Łącznik dzieli wyraz na dwa (Turystyczno-Krajoznawcze daje T i K), a cudzysłowy, nawiasy, apostrofy i forma prawna na końcu (sp. z o.o., S.A.) są pomijane.
Przyimki i spójniki - według zasad (przyimki pominięte, spójniki małą literą: FNP, PGNiG), obie grupy małą literą (TOnZ, ZBoWiD), obie pominięte (ZAKR) albo wszystko wielkimi literami.
Dwuznaki - według zasad z sz, cz, dz, dż, dź, rz i dzi zostaje pierwsza litera (KSAP, PCK, RP). Druga opcja zostawia dwuznak w całości, jak w notowanych wyjątkach DSzW i WSzW. „Ch” zostaje w obu przypadkach (BCh).
Odczytaj wynik - duży skrótowiec pierwszej nazwy, a w tabeli wszystkie nazwy z trzema wariantami zapisu i listą pominiętych wyrazów.

Osiem nazw przepuszczonych przez generator

Przykład 1: przyimek i wyrazy pomocnicze

Sytuacja: „Fundacja na rzecz Nauki Polskiej”, ustawienia domyślne.
Wynik: FNP, z sylab Funapo.

„Na rzecz” wypada w całości. FNP to przykład wprost z zasad pisowni.

Przykład 2: spójnik zostaje małą literą

Sytuacja: „Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne”.
Wynik: WSiP, całość wielkimi WSIP, z sylab Wyszkope.

Z „Szkolne” zostaje samo S, bo dwuznak sz daje w skrótowcu pierwszą literę.

Przykład 3: wyraz z łącznikiem

Sytuacja: „Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze”.
Wynik: PTTK, z sylab Pototukra.

Każda część złożenia daje osobną literę, a sam łącznik znika, tak jak w AGH.

Przykład 4: nazwa firmy z formą prawną

Sytuacja: „Usługi Remontowe i Budowlane Sp. z o.o.”, raz domyślnie, raz z pominięciem spójników.
Wynik: URiB albo URB, z sylab Urebu.

„Sp. z o.o.” trafia na listę pominiętych i nie dokleja liter do skrótowca.

Przykład 5: dwuznaki według zasad

Sytuacja: „Krajowa Szkoła Administracji Publicznej” i „Bataliony Chłopskie”.
Wynik: KSAP i BCh.

Sz daje S, a ch zostaje w całości. Oba skrótowce są przykładami z zasad pisowni.

Przykład 6: notowany wyjątek

Sytuacja: „Dzielnicowy Sztab Wojskowy”, dwuznaki w całości.
Wynik: DSzW. Przy ustawieniu domyślnym byłoby DSW.

Zasady wymieniają DSzW i WSzW jako wyjątki od reguły. „Szkoła Główna Handlowa” według reguły daje SGH i tej formy używa uczelnia.

Przykład 7: numer w nazwie

Sytuacja: „Szkoła Podstawowa nr 5”.
Wynik: SP5.

„Nr” wypada, a liczba wchodzi do skrótowca w całości, nie tylko pierwszą cyfrą.

Przykład 8: imię i nazwisko

Sytuacja: „Jan Kowalski”.
Wynik: JK, z sylab Jako.

Przy imieniu i nazwisku literowy skrótowiec to po prostu inicjały, np. do podpisu albo monogramu.

Jak tworzy się skrótowce według zasad pisowni

Słownik języka polskiego PWN objaśnia akronim jednym słowem: skrótowiec. Reguły zapisu podają obecnie obowiązujące „Zasady pisowni i interpunkcji polskiej” Rady Języka Polskiego, rozdział 7. Tabela zestawia je z tym, co robi generator; przykłady pochodzą z tych zasad.

Zasada	Przykłady z zasad	W generatorze
Skrótowce zapisuje się bez kropek, łączniki i przecinki z nazwy się pomija	PAN, UJ, AGH, PTTK	zawsze
Przyimki zwykle się pomija, niekiedy zostają małą literą	FNP, TOZ; TOnZ, ZBoWiD	domyślnie pomija, opcja „małą literą”
Człony „imienia” i „do spraw” się pomija	UAM, BON UW	zawsze, także „ku czci” i „na rzecz”
Spójniki częściej zostają małą literą, czasem się je pomija	IMiD, PGNiG; ZAKR	domyślnie małą literą, opcja „pomiń”
Z sz, cz, dz, dż, dź, rz i dzi zostaje pierwsza litera	KSAP, PCK, FUD, RP; wyjątki DSzW, WSzW	domyślnie, opcja dla wyjątków
Dwuznak ch pozostaje	BCh, ChAT	zawsze
Rzadziej skrótowiec bierze dłuższe części nazwy	PKOl, PZKosz	wariant z pierwszych sylab jako punkt wyjścia

Jak powstaje wariant z sylab? Z każdego wyrazu treściowego generator bierze litery do pierwszej samogłoski włącznie, a „i” przed samogłoską traktuje jak zmiękczenie, więc „Ciepłownia Niezależna” daje Cienie, a nie „Cinie”. Przyimki i spójniki do tego wariantu nie wchodzą. To szkic do dalszej obróbki: w PKOl czy PZKosz dłuższa część dotyczy tylko jednego wyrazu, a takiej decyzji generator za Ciebie nie podejmie.

Pod tabelą wyniku pojawia się lista pominiętych wyrazów: przyimki i spójniki zależnie od ustawienia, „imienia”, „do spraw”, „nr”, forma prawna i fragmenty bez liter. Wiersz, w którym nie zostało nic do skrócenia, jest wymieniony osobno, a reszta listy liczy się normalnie.

Pytania o akronimy i skrótowce

Co to jest akronim?

Słownik języka polskiego PWN objaśnia akronim jednym słowem: skrótowiec. Skrótowce to według Poradni PWN wyrazy powstałe ze skrócenia wielowyrazowej nazwy, zwykle nazwy instytucji, np. PTTK albo UJ.

Czym skrótowiec różni się od skrótu?

Prof. Katarzyna Kłosińska w Poradni PWN wyjaśnia, że skrótowce są wyrazami pochodnymi, używanymi także w mowie, a skróty to tylko sposób zapisu wyrazów, który czyta się w pełnym brzmieniu. PAN jest więc skrótowcem, a „np.” skrótem.

Czy akronim pisze się z kropkami?

Nie. Zasady pisowni Rady Języka Polskiego mówią wprost: skrótowce zapisuje się bez kropek. Generator nigdy ich nie wstawia.

Dlaczego w WSiP jest małe „i”, a w FNP nie ma „na”?

Bo zasady traktują te grupy inaczej: spójniki częściej zostają i pisze się je małą literą (WSiP, PGNiG), a przyimki zwykle się pomija (FNP, TOZ). Jeśli Twoja nazwa ma utrwalony inny zapis, zmień ustawienie przyimków i spójników.

Jak zrobić akronim z imienia i nazwiska?

Literowy skrótowiec z imienia i nazwiska to inicjały: „Jan Kowalski” daje JK, a wariant z sylab Jako. Jeśli chodzi o wiersz, w którym pierwsze litery kolejnych wersów składają się w imię, to jest to inna forma i generator jej nie tworzy.

Kiedy z „Sz” zostaje samo S, a kiedy Sz?

Zasadą jest pierwsza litera: KSAP (Krajowa Szkoła Administracji Publicznej), US (Uniwersytet Szczeciński). Dwuznak w całości to notowane wyjątki, np. DSzW i WSzW. Jedynie „ch” zostaje zawsze, jak w BCh.