Podłoga na gruncie, ścianka GK i otwór drzwiowy w liczbach

Podłoga na gruncie w domu o rzucie 100 m², położona bez izolacji, traci 53 W ciepła na każdy stopień różnicy temperatur między wnętrzem a zewnętrzem. Wystarczy 10 cm styropianu, żeby spadło to do 21 W, czyli o 60 %. Tyle że te 10 cm podnosi podłogę, a podniesiona podłoga zabiera wysokość każdemu otworowi drzwiowemu w domu. I tu zaczyna się historia, którą policzyliśmy od początku do końca.

To case study jednego przykładowego parteru: podłoga na gruncie od nowa, ścianka działowa z płyt gipsowo-kartonowych, która wydziela gabinet, drzwi 80 w tej ściance i drzwi 70 do łazienki w starej ścianie murowanej. Wszystkie liczby pochodzą z trzech kalkulatorów budowlanych: podłogi na gruncie, płyt GK i otworu drzwiowego. Żadnych szacunków na oko.

Projekt: parter 100 m², jedna nowa ścianka i dwoje drzwi

Założenia są proste i typowe dla domu bez piwnicy. Powierzchnia podłogi 100 m², obwód odsłonięty 40 m, ściany zewnętrzne grubości 40 cm, pod spodem glina. Pomieszczenia ogrzewane do co najmniej 16 °C, więc podłoga musi mieć współczynnik U nie większy niż 0,30 W/(m²·K). Warstwy: chudziak 10 cm, styropian EPS o λ 0,038, wylewka 6,5 cm, na koniec panele z podkładem, przyjęte jako 1,5 cm.

W środku parteru staje ścianka 3,65 m długości i 2,60 m wysokości, na profilach 75 mm, z jedną płytą z każdej strony i wełną w środku. W niej drzwi 80 z ościeżnicą regulowaną przylgową. Do łazienki prowadzi istniejący otwór w ścianie murowanej grubości około 15 cm, w którym mają stanąć drzwi 70, tym razem bezprzylgowe.

Kolejność prac jest kluczowa i dlatego idziemy dokładnie tak, jak idzie budowa: od gruntu w górę.

Krok po kroku: cztery etapy, cztery wyniki

Etap 1: ile styropianu pod podłogę na gruncie

Pierwsze pytanie brzmi zawsze tak samo: ile centymetrów izolacji wystarczy? Kalkulator podłogi na gruncie liczy U metodą z normy PN-EN ISO 13370, czyli razem z gruntem pod spodem, a nie tylko z samych warstw. Dla naszego parteru wymiar charakterystyczny B' wynosi 5,00 m i to on, razem z gliną o λ 1,5, robi dużą część roboty.

Tabela pokazuje, co dzieje się z U przy kolejnych grubościach styropianu.

Najciekawszy jest drugi wiersz. Przy 5 cm wyświetlacz pokazuje U = 0,30, czyli dokładnie wymaganie, a kalkulator mimo to pisze „nie spełnia”. Wynik jest zaokrąglony do dwóch miejsc, a prawdziwa wartość leży minimalnie powyżej progu. Minimum dla tej podłogi to 6 cm, które daje 0,28.

Druga rzecz: zysk maleje. Z 5 do 10 cm U spada o 0,09, z 10 do 15 cm już tylko o 0,05, a z 15 do 20 cm o 0,02. Każde kolejne 5 cm kosztuje tyle samo styropianu, czyli 5,25 m³ na 100 m², a daje coraz mniej. W projekcie zostało 10 cm: U = 0,21, z wyraźnym zapasem wobec wymagania.

Jeszcze dwa porównania z tego samego kalkulatora, bo pytanie „a gdyby grunt był inny” pada zawsze. Na piasku ta sama podłoga z 10 cm EPS ma U = 0,23, a minimum rośnie do 7 cm. Przy 10 cm XPS o λ 0,035 na glinie U wynosi 0,20, a minimum spada do 5 cm. Do tego izolacja obwodowa wzdłuż fundamentów: 7,6 cm, żeby uzyskać opór R co najmniej 2,0.

Lista materiałów na 100 m²: chudziak 10,00 m³, hydroizolacja 115,0 m² z zakładami, styropian 10,50 m³ (210 płyt 100 × 50 cm na warstwę), folia na izolację 110,0 m² i wylewka 6,50 m³. Razem z panelami warstwy mają 28,0 cm. Zapamiętaj tę liczbę, wróci w etapie trzecim.

Etap 2: ile płyt GK i profili na ściankę z drzwiami

Ścianka 3,65 × 2,60 m ma 9,49 m². Otwór drzwiowy zabiera około 1,9 m², więc do obłożenia zostaje 7,59 m² z każdej strony. Kalkulator płyt GK liczy z tego 15,18 m² płyt netto, dokłada 10 % na docinki i wychodzi 6 płyt 120 × 260 cm.

Tu jest pierwsza pułapka listy zakupów. Gdyby liczyć ściankę bez drzwi, płyt byłoby 7, ale słupków tylko 8. Z drzwiami płyt jest mniej, a profili CW więcej: 10, bo przy każdym otworze drzwiowym stają dwa dodatkowe słupki. Do tego profil UW na nadproże, więc UW rośnie z 7,3 do 8,5 mb. Kto kupuje „na metry kwadratowe”, kupi za dużo płyt i za mało profili.

Pełna lista dla ścianki z jedną płytą z każdej strony:

Ścianka ma grubość 10,0 cm: 7,5 cm profilu i po 1,25 cm płyty z każdej strony. Gdyby gabinet miał być cichszy i dać dwie płyty z każdej strony, płyt robi się 11, wkrętów 441 (druga warstwa na wkrętach 3,5 × 35), a grubość rośnie do 12,5 cm. Ta grubość też ma znaczenie, bo do niej dobiera się zakres regulacji ościeżnicy.

Etap 3: otwór pod drzwi 80 w ściance GK

Drzwi 80 z ościeżnicą regulowaną przylgową w standardzie PL potrzebują otworu 88,8 × 206,0 cm, mierzonego od gotowej podłogi. Ten sam wynik, z wymiarami dla ościeżnicy bezprzylgowej i rewersyjnej obok, jest gotowy na podstronie otwór drzwiowy pod drzwi 80. Na ściankę grubości 10 cm pasuje ościeżnica o zakresie 80-100 mm.

Ramę otworu w profilach zrobiono na 89 × 207 cm, mierząc od wylewki. Szerokość pasuje z zapasem 0,2 cm na piankę. Z wysokością jest gorzej. Po odjęciu 1,5 cm paneli z podkładem zostaje 205,5 cm, a kalkulator ocenia to jako „na styk”: brakuje 0,5 cm i ościeżnica wejdzie tylko bez miejsca na piankę.

Pół centymetra. W murze oznacza to podkuwanie nadproża, w ściance GK przesunięcie poziomego profilu, czyli rozkręcenie kawałka ściany. Wystarczyło od razu zrobić ramę na 208,5 cm od wylewki: po panelach zostaje 207,0 cm, a kalkulator pokazuje „pasuje” z zapasem 1,0 cm.

Te same wymiary dla innych szerokości są policzone na podstronach: otwór pod drzwi 60, pod drzwi 70, pod drzwi 90 i pod drzwi 100. Różnica między nimi to zawsze 10 cm szerokości przy tej samej wysokości 206,0 cm.

Etap 4: drzwi 70 do łazienki w starym otworze

Stary otwór do łazienki ma 79 × 206 cm i do tej pory stały w nim drzwi 70 przylgowe, którym wystarcza 78,8 × 206,0 cm. Plan zakładał wymianę na bezprzylgowe tej samej szerokości. Kalkulator mówi jednak, że drzwi bezprzylgowe 70 potrzebują 81,3 × 207,3 cm, co potwierdza też podstrona otwór pod drzwi bezprzylgowe 70.

Do tego dochodzi nowa podłoga. W łazience płytki z klejem dokładają w tym przykładzie 2 cm, więc z 206 zostaje 204,0 cm. Werdykt dla bezprzylgowych: otwór za mały, trzeba go poszerzyć o co najmniej 2,3 cm i podnieść nadproże albo obniżyć posadzkę o co najmniej 3,3 cm. A co, jeśli zostać przy przylgowych? Szerokość wtedy pasuje, ale wysokość nadal jest za mała o 2,0 cm, bo nowej podłogi nie da się oszukać.

Na ścianę grubości 15 cm kalkulator proponuje ościeżnicę o zakresie 135-155 albo 140-180 mm. Jeśli w Twoim projekcie są szersze drzwi bezprzylgowe, wymiary czekają na podstronach otwór pod drzwi bezprzylgowe 80 i bezprzylgowe 90.

Bilans projektu: założenia kontra wyniki

Zestawienie wszystkich czterech etapów. Kolumna „Uproszczone założenie” to najprostszy rachunek, od którego łatwo zacząć, kolumna obok to wynik kalkulatora dla tych samych danych.

Wszystkie pięć uproszczeń okazało się chybionych, a trzy z nich (warstwy podłogi i oba otwory drzwiowe) dotyczą tej samej rzeczy: wysokości gotowej podłogi. Ani jedna z tych pomyłek nie wymaga drogich materiałów. Każda wymaga za to poprawiania czegoś, co już stoi.

Cztery lekcje z tego parteru

Lekcja 1: U = 0,30 na ekranie to jeszcze nie jest 0,30

Zaokrąglenie do dwóch miejsc potrafi ukryć przekroczenie wymagania. Jeśli kalkulator mówi „nie spełnia” przy wyniku równym progowi, wierz werdyktowi, nie liczbie. I licz z zapasem: przy 6 cm U wynosi 0,28, ale wystarczy gorszy grunt, jak piasek, i minimum rośnie do 7 cm.

Lekcja 2: wysokość otworu liczy się od gotowej podłogi

Wszystkie wymiary otworów pod drzwi podaje się od podłogi wykończonej, a nie od wylewki ani chudziaka. W tym projekcie warstwy podłogi mają razem 28,0 cm, a sama posadzka 1,5-2 cm. Te dwa centymetry zabrały wysokość obu otworom.

Lekcja 3: drzwi w ściance GK zmieniają listę profili bardziej niż listę płyt

Otwór odejmuje płyty, ale dodaje dwa słupki i nadproże. W naszej ściance płyt jest o jedną mniej, a słupków o dwa więcej. Lista zakupów liczona tylko z metrów kwadratowych ściany jest błędna w obu kierunkach naraz.

Lekcja 4: przylgowe i bezprzylgowe to dwa różne otwory

Ta sama „siedemdziesiątka” potrzebuje w wersji bezprzylgowej otworu o 2,5 cm szerszego i 1,3 cm wyższego. Wymiana drzwi bez sprawdzenia otworu kończy się kuciem albo powrotem do starego typu.

Gdyby zaczynać od nowa

Kolejność liczenia byłaby odwrotna niż kolejność budowy. Najpierw drzwi: rozmiar, typ ościeżnicy i wymiary otworów z kalkulatora. Potem podłoga, bo to ona ustala, ile centymetrów każdy otwór straci od dołu. Dopiero na końcu ścianka GK, której rama otworu powinna być od razu zrobiona na wysokość liczoną od wylewki plus warstwy posadzki. Trzy kalkulatory, kilkanaście minut liczenia i zero rozkręcania gotowej ściany.

Narzędzia omawiane w tym artykule

Kalkulator Podłogi na Gruncie liczy współczynnik U podłogi razem z gruntem według PN-EN ISO 13370, minimalną grubość izolacji dla wymagania 0,30, 1,20 albo 1,50 i listę materiałów warstwa po warstwie.

Kalkulator Płyt GK rozpisuje ściankę działową: płyty, profile CW i UW, wkręty, masę, taśmy, kołki i wełnę, z uwzględnieniem otworów drzwiowych i liczby warstw płyt.

Kalkulator Otworu Drzwiowego podaje wymiar otworu w murze pod drzwi 60-140 dla ościeżnicy przylgowej, bezprzylgowej i rewersyjnej, ocenia zmierzony otwór i dobiera zakres regulacji do grubości ściany. Gotowe wyliczenia: drzwi 60, 70, 80, 90, 100 oraz drzwi bezprzylgowe 70, 80 i 90.

Więcej narzędzi z kategorii Budownictwo

Kalkulator Kosztu Budowy Domu · Kalkulator Farby · Kalkulator Płytek Ceramicznych · Kalkulator Kostki Brukowej · Kalkulator Tynku · Kalkulator Betonu · Kalkulator Izolacji · Kalkulator Dachu · Kalkulator Paneli Podłogowych · Kalkulator Cegieł i Zaprawy · Kalkulator Bloczka Betonu Komórkowego · Kalkulator M-System 3G · Kalkulator Kąta Nachylenia Dachu · Kalkulator Desek Tarasowych · Kalkulator Impregnatu do Drewna · Kalkulator Krokwi Dachowych · Kalkulator Zbrojenia Betonu · Kalkulator Wylewki Samopoziomującej · Kalkulator Rozstawu Łat Dachowych · Kalkulator Szalunku Płytowego

Pełna lista jest na stronie kategorii Budownictwo.